على محمدى خراسانى

75

شرح رسائل (فارسى)

اخباريين هيچ‌كدام نمىتوانيم بپذيريم كه اين روايت به ظاهرش باقى مانده باشد به ناچار بايد توجيه كرد و بر خلاف ظاهر حمل كرد در مقام توجيه مرحوم شيخ سه وجه ذكر مىكنند كه هر سه وجه برمىگردد به اينكه روايت در مقام بيان اينست كه شرط قبولى اعمال و رسيدن به ثواب عبارتست از انجام عمل همراه با اعتقاد قلبى به ولايت ائمه ( ع ) يعنى اگر انسان اعمالش را با اعتقاد به ولايت انجام داد آن عمل ثواب دارد خواه امام ( ع ) فرموده باشد و ما عمل كنيم و يا عقل ما حكم نموده و حكم عقل هم مطابق واقع درآمده ما آن عمل را با ايمان به امامت ائمه ( ع ) انجام داده‌ايم باز هم به ثواب مىرسيم متقابلا اگر انسان اعمالش را بدون اعتقاد به ولايت ائمه ( ع ) انجام دهد و لو عمل مطابق واقع هم درآيد حتى اگر امام صادق هم بگويد : افعل كذا و شخص انجام دهد ولى امامت امام را قبول نداشته باشد ارزش ندارد بنابراين روايت فوق ربطى به حجية العقل القطعى ندارد حال آن توجيهات عبارتند از : 1 - مراد از تصدق ، تصدقهاى غير مقبول است مثل تصدق اهل سنت به فقراء سنّى مذهب چنين تصدقى مقبول نيست چون همراه با ولايت ائمه ( ع ) نيست و هر عملى هم كه با ولايت نباشد كه روح و جان عمل است ارزش نداشته و داراى ثواب نخواهد بود 2 - مراد اين باشد كه عمل بدون معرفت ولىّ خدا ثواب دارد ولى اين ثواب به صاحب العمل داده نمىشود بلكه ثواب عمل وى حبط مىگردد 3 - مراد اين باشد كه تصدق بدون اعتقاد به ولايت ولىّ خدا ثواب دارد ثواب هم به عامل مىرسد منتهى ثواب در حدّى نيست كه شخص را به بهشت ببرد بلكه موجب تخفيف در عذاب مىگردد 4 - و يا توجيهات ديگرى كه متصور است .